Een nieuw onderzoek bevestigt wat veel gezinnen al weten: grootmoeders van moederskant spelen een cruciale rol bij het beschermen van kinderen tegen de langetermijneffecten van nadelige ervaringen. Uit onderzoek van de Universiteit van Turku in Finland blijkt dat kinderen met ondersteunende grootmoeders van moederskant minder snel de ergste gevolgen zullen ondervinden van trauma’s in hun vroege levensjaren, zoals mishandeling, verwaarlozing of instabiliteit in het gezin.
De impact van vroege tegenslagen
Een kindertrauma is niet alleen emotioneel; het hervormt de hersenontwikkeling en verhoogt het risico op geestelijke gezondheidsproblemen, middelenmisbruik en chronische lichamelijke ziekten op volwassen leeftijd. Psychologen noemen deze ervaringen ‘ongunstige gebeurtenissen uit de kindertijd’, en hun cumulatieve effect is aanzienlijk. Elk extra trauma vergroot de kans op schade op de lange termijn.
Waarom grootmoeders van moederskant?
Uit het Finse onderzoek, waarin gegevens van meer dan 1.500 Engelse en Welshe jongeren werden geanalyseerd, bleek dat het beschermende effect het sterkst was bij grootmoeders van moederskant. De onderzoekers geloven dat dit aansluit bij de ‘grootmoederhypothese’ in de evolutionaire biologie, die suggereert dat grootmoeders het reproductieve succes van hun dochters vergroten door te helpen bij het opvoeden van hun kinderen.
Het is echter van cruciaal belang op te merken dat het onderzoek statistische gemiddelden weerspiegelt. Grootvaders en grootmoeders van vaderskant kunnen ook essentiële ondersteuning bieden. De sleutel is consistente, liefdevolle zorg die de gevolgen van trauma buffert.
Hoe grootmoeders helpen
Het bufferende effect gaat niet over het volledig uitwissen van trauma. Integendeel, het vermindert de ernst van de impact ervan. Grootmoeders van moederskant bieden stabiliteit, financiële hulp en emotionele steun die de negatieve gevolgen van ongunstige ervaringen uit de kindertijd kunnen verzachten. Deze bescherming strekt zich uit tot in de volwassenheid en beïnvloedt jarenlang het mentale en fysieke welzijn.
Kinderen ondersteunen tijdens ontberingen
Het opbouwen van sterke ondersteuningssystemen is van cruciaal belang voor kinderen die met tegenslag te maken krijgen. Experts raden aan:
- Het handhaven van consistente routines
- Het bieden van een stabiele omgeving
- Het stellen van duidelijke verwachtingen
- Het bieden van onvoorwaardelijke liefde en begeleiding
- Modelleren van gezonde coping-mechanismen
Grootouders, met hun schat aan ervaring en culturele wijsheid, bevinden zich in een unieke positie om dit soort ondersteuning te bieden. Hun aanwezigheid kan een blijvend verschil maken in het leven van een kind, doordat het de gevolgen van trauma tegengaat en de veerkracht bevordert.
